3 minuten

Graffiti en voetbal zijn zaken die je misschien niet zo snel aan elkaar linkt. Toch is die link er wel. De graffiticultuur arriveerde in de jaren ’80 in Nederland vanuit New York en werd al vrij snel de snelst groeiende street-art stroming. Binnen de fanatieke supporter scene was er al langer de trend om hun namen zo mooi mogelijk afbeelden met spuitverf. Supporters van Nederlandse clubs laten zich ook meer dan eens gelden in de (illegale) graffiti-scene.

Door: Co Rijnierse

Graffiti komt veel voor. In stadiongrachten waarin leuzen worden neergezet, er worden bandiera gemaakt met spuitverf en er zijn natuurlijk de gedetailleerde doeken uitgestrekt over tribunes. Maar ook buiten de eigen stadions gaan supporters aan de haal met graffiti. De laatste jaren bekladden supporters van FC Den Haag stadions en ook vanuit Amsterdam word wel eens wat gezet, bijvoorbeeld op de Vijverberg in Doetinchem

Waarschijnlijk ken je de acties voorafgaand aan de bekerfinale tussen FC Utrecht en Feyenoord in 2016 nog wel. Toen was er een heuse graffiti-oorlog tussen de Utrechtse Kabouter en Rotterdamse schrijvers Knor, Polski en Ox-alien. De Kabouter verscheen toen met de beker in de Utrechtse wijk Ondiep en direct kwam er een reactie van een Rotterdamse schrijver die een afbeelding van Bokito maakte met daaronder de tekst ‘I eat gnomes for breakfast’. Een onbesliste strijd over en weer, die een aantal weken duurde. 

En deze ‘oorlog’ laaide laatste weer op, want Feyenoord en FC Utrecht staan weer tegenover elkaar in de bekerfinale. En die wedstrijd zal toch ooit een keer gespeeld gaan worden, toch? In Utrecht dook weer een foto op met een Kabouter, die overigens heel weinig wegheeft van de originele kabouters door de hele stad, maar dat terzijde. De kabouter duwt de Domtoren in het achterste van Nijntje.

Daarachter zit een dubbele betekenis. Onlangs werd er een Rotterdamse versie van Nijntje gemaakt, terwijl Dick Bruna uit Utrecht komt. De tekst ernaast laat ook niks aan het toeval over: The only toy FCU ever gonna play with. In de wereld van graffiti ben je een toy wanneer je geen status hebt. Bij schrijven is er overigens nog geen antwoord van Feyenoord-kant gekomen en als die gasten keurig thuis blijven kan dat ook nog wel even duren.

Dit soort acties komen vaker voor tussen supporters van clubs. In 2016 maakt een Vitesse supporter (ESONE) een schildering van de Arnhemse arend met de KNVB-beker. Maar dit werk stond er maar voor korte tijd. Aanhangers van N.E.C. maakten op klaarlichte dag wat aanpassingen, waardoor het werk er heel anders uit kwam te zien. Eerst stond er Bring us the cup… Maar de Nijmegenaren veranderde de ‘P’ in een ‘M’ en de beker in een (bijzonder gedetailleerde) penis.

Bron: Legio Noviomagum

In Schotland kunnen ze er ook wat van. In 2018 hadden supporters van Rangers in Glasgow een eerbetoon gemaakt aan het eind van de Eerste Wereldoorlog: de tekst ‘100 years till the guns fell silent’ en een klaproos. Celtic-supporters hadden het kunstwerk binnen enkele uren gespot en bespoten het nog dezelfde nacht groen, met een streep door de klaproos. 

Toen de Rangers-aanhang dit merkten werd de muur overgeverfd met de letters BJK, wat staat voor Big Jock Knew. Dit is een referentie naar claims waarin wordt gesteld dat Jock Stew (een der grootste Celtic-trainers) wist van kindermisbruik binnen de club. Toen dit werd opgemerkt door Celtic-aanhang, werd de muur voor de vierde keer overgeverfd. Dit keer werden de Rangers herinnert aan de 66 doden tijdens de Ibrox ramp in 1971. 

In totaal werd de muur 6 keer veranderd. De vijfde en zesde keer kwamen de letters KAT en KAH wat staat voor Kill All Taigs en Kill All Huns. Hiermee is deze Schotse graffiti-oorlog ten einde gekomen, als het om deze muur gaat in ieder geval. Nog steeds worden met graffiti beledigende teksten in de stad gespoten. Aangezien graffiti een van de snelst groeiende kunststromingen is, kunnen we verwachten dat er in de komende jaren veel meer van dit soort kunstwerken komen. Maar vanuit welke landen en clubs, dat blijft de vraag…

Check de podcast van Vanaf De Tribune!

De mannen van Vanaf De Tribune spraken met twee fanatieke supporters van Utrecht. Mocht je deze podcast nog niet geluisterd hebben, is nu misschien wel een mooi moment in deze voetballoze tijden.